Sinüzit: burun tıkanıklığı, belirtiler ve tedavi

Sinüzit, burun çevresi boşlukların (sinüslerin) iltihaplanmasıdır ve çoğu zaman soğuk algınlığı veya alerjiden sonra ortaya çıkar. Akut vakaların çoğu viral kaynaklıdır ve 10 gün içinde kendiliğinden geçer — antibiyotik her zaman gerekmez.

Belirtiler

Sinüzit burun ve yüz bölgesinde birkaç belirtiyle kendini gösterir:

• Yüzde, alın veya yanaklarda basınç ve dolgunluk hissi (eğilince artar)
• Burun tıkanıklığı ve koyu, sarı-yeşil akıntı
• Baş ağrısı ve koku almada azalma
• Geniz akıntısı, öksürük ve ağız kokusu

Viral mi, bakteriyel mi?

Bu ayrım tedavi için önemlidir. Viral sinüzit (en sık) soğuk algınlığıyla başlar ve 7–10 günde düzelmeye başlar. Bakteriyel sinüzit ise 10 günden uzun sürer, önce düzelip sonra kötüleşir ('çift hastalanma') veya yüksek ateşle gelir — bu durumda antibiyotik gerekebilir.

Evde rahatlama

Çoğu vaka evde basit önlemlerle hafifler:

• Tuzlu su (serum fizyolojik) ile burun yıkayın
• Buhar soluyun ve odayı nemlendirin
• Bol sıvı için ve başı biraz yüksek yatın
• Ağrı kesici/ateş düşürücü ile rahatsızlığı azaltın

Alerji ve kronik sinüzit

Belirtiler 12 haftadan uzun sürerse buna kronik sinüzit denir ve çoğu zaman alerji, burun polipleri veya eğri burun bölmesiyle ilişkilidir. Alerjinin yönetimi (alerjenden kaçınma, doktor reçeteli sprey) bu durumlarda anahtar rol oynar.

Tedavi ve kaçınılması gerekenler

Tuzlu su yıkaması ve buhar en güvenli yöntemlerdir. Dekonjestan (tıkanıklık açıcı) burun spreylerini 3–5 günden fazla kullanmayın — aksi hâlde 'geri tepme tıkanıklığı' oluşur. Antibiyotik yalnızca bakteriyel sinüzit şüphesinde, doktor reçetesiyle kullanılmalıdır.

Ne zaman doktora başvurmalı?

Belirtiler 10 günden uzun sürüyorsa, şiddetli yüz ağrısı, göz çevresinde şişlik veya kızarıklık, görme değişikliği, ense sertliği veya yüksek ateş varsa KBB doktoruna başvurun.

Sıkça sorulan sorular

Sinüzit bulaşıcı mı?

Sinüzitin kendisi değil, ama onu başlatan soğuk algınlığı virüsü bulaşıcı olabilir.

Burun spreyleri güvenli mi?

Tuzlu su spreyleri güvenlidir; dekonjestan spreyleri 3-5 günden fazla kullanmak tıkanıklığı artırabilir.

Sinüzit baş ağrısı ile migren nasıl ayrılır?

Sinüzit ağrısı genelde yüzde basınç, burun tıkanıklığı ve akıntıyla birliktedir; migren ise zonklayıcıdır ve ışık/sese duyarlılıkla seyreder.

Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve doktor muayenesinin yerini tutmaz.